Personinntekt i enkeltpersonføretak
Når du har eit enkeltpersonføretak, må du rekne ut og oppgi personinntekta frå føretaket ditt. Personinntekta er grunnlaget for utrekninga av trygdeavgifta, som gir deg pensjonspoeng og sjukepengar.
Gjeld det meg?
Dette gjeld deg som driv eit enkeltpersonføretak.
Dette må du gjere
Du skal rekne ut og oppgi personinntekta av den netto næringsinntekta frå føretaket ditt i skattemeldinga.
Det er viktig at du oppgir personinntekta, ettersom det er grunnlaget for utrekninga av trygdeavgifta. Trygdeavgifta gir deg pensjonspoeng og rett til sjukepengar.
Skatt i enkeltpersonføretak
Du får ikkje dobbelt skatt på næringsinntekta.
Du må betale 22 prosent inntektsskatt (2024) av den netto næringsinntekta di (inntekt etter frådrag). Den netto næringsinntekta og andre skattepliktige nettoinntekter, blir reduserte med eit personfrådrag før skatten blir rekna ut.
Trygdeavgifta blir rekna ut av personinntekta di og kjem i tillegg til inntektsskatten.
Trinnskatt (tidlegare toppskatt) blir rekna ut av personinntekta di dersom du har ei inntekt på 208 051 kroner (2024) eller meir. Trinnskatten kjem i tillegg til inntektsskatten og trygdeavgifta. Trinnskatten er ein prosentdel som endrar seg etter kor mykje du har tent.
For mange små enkeltpersonføretak vil personinntekt og netto næringsinntekt ofte vere det same beløpet, eller om lag det same beløpet.
Rekne ut personinntekta frå føretaket
Når du skal rekne ut personinntekta di, tar du utgangspunkt i den netto næringsinntekta til føretaket. Du må korrigere for inntekter og kostnader som ikkje gjeld verksemda.
+/- | Beløp |
- |
Desse korrigeringane reduserer personinntekta. Du skal ikkje korrigere for:
|
- |
Desse korrigeringane reduserer personinntekta. Du kan ikkje la vere å korrigere for rentekostnader for å auke den berekna personinntekta. |
- |
Eig du andelar eller aksjar i eit bustadselskap med leigerett til lokale som du sjølv bruker i verksemda di, kan du korrigere for eit fastsett reduksjonsbeløp i verksemdsinntekta. Det same gjeld også når du eig obligasjon med bruksrett til slike lokale, og når leiga utgjer maksimalt 50 prosent av marknadsleiga. Du fastset reduksjonsbeløpet, som her blir rekna som ei kapitalavkastning, til differansen mellom den brutto avkastninga av innskottet og den faktiske leiga. Denne korrigeringa reduserer personinntekta. |
+ |
Dette aukar personinntekta. Du skal ikkje korrigere for rentekostnader eller valutatap på kundefordringar. |
- |
Korrigeringa reduserer personinntekta. |
+ |
Korrigeringa aukar personinntekta. |
- |
Du kan velje å redusere personinntekta med eit skjermingsfrådrag viss det er eigedelar i verksemda, og verdien av eigedelane er høgare enn gjelda i verksemda. Verdien av eigedelane og gjelda ved starten og slutten av året, utgjer eit skjermingsgrunnlag. Desse verdiane skal summerast og delast på to for å finne gjennomsnittsverdien. Skjermingsfrådraget blir gonga med ei skjermingsrente, som i 2025 var maksimalt 4,9 prosent. Skjermingsfrådraget vil gi ei lågare personinntekt. |
= | Berekna personinntekt (før samordning/framføring) |
Viss ektefellar driv felles verksemd, kan dei krevje at den positive personinntekta blir fordelt mellom seg etter den same andelen som dei skal ha av den netto næringsinntekta. |
|
- |
Viss du hadde negativ personinntekt eit tidlegare år, kan du redusere årets positive personinntekt med å korrigere for det. Viss du vel å ikkje framføre tidlegare års negative personinntekt, taper du retten til framføring av det du kunne ha kravd. |
= | Berekna personinntekt |
Døme på korleis ein reknar ut personinntekt
Døme med sal av aksjar med gevinst som reduserer personinntekta
Otto er tømrar, og har eit driftsresultat på 350 000 kroner. Han har også ein aksjegevinst på 50 000 kroner. Den netto næringsinntekta blir då 400 000 kroner. Den berekna personinntekta blir 350 000 kroner (400 000 kroner – 50 000 kroner).
Aksjegevinsten blir trekt frå ved berekninga av personinntekta. Årsaka er at aksjegevinsten ikkje er inntekt frå tømrarverksemda til Otto.
Døme ved sal av aksjar med tap som aukar personinntekta
Maria er elektrikar, og har ei netto næringsinntekt på
350 000 kroner. Ho har selt aksjar med tap på 50 000 kroner. Den netto næringsinntekta blir då 300 000 kroner (350 000 – 50 000), men den berekna personinntekta blir 350 000 kroner (300 000 kroner + 50 000 kroner).
Aksjetapet er ikkje ein kostnad i Maria si elektroverksemd, og beløpet må derfor leggjast til når ho skal berekne personinntekta si.
Døme med skjermingsfrådrag
Skjermingsgrunnlaget er gjennomsnittsverdien av eigedelane og gjelda ved starten og slutten av året.
Knut har ei netto næringsinntekt på 400 000 kroner. Som kjøpmann har Knut ein varebil i verksemda. 1. januar har varebilen ein verdi på 200 000 kroner og 31. desember har han ein verdi på 150 000 kroner. Gjennomsnittsverdien på bilen for året blir då 175 000 kroner.
Knut har også gjeld i verksemda. 1. januar er gjelda på 100 000 kroner og 31. desember er gjelda på 50 000 kroner. Den gjennomsnittlege gjelda for året blir då 75 000 kroner.
For å finne skjermingsgrunnlaget, må Knut trekkje den gjennomsnittlege gjelda frå den gjennomsnittlege verdien av bilen:
175 000 kroner – 75 000 kroner = 100 000 kroner.
For å finne skjermingsfrådraget han kan få, må han gonge skjermingsgrunnlaget (100 000 kroner) med ei skjermingsrente. Skjermingsrenta for 2024 er på 4,9 prosent.
Skjermingsfrådraget blir då:
100 000 kroner x 4,9 % = 4 900 kroner.
Med ei netto næringsinntekt på 400 000 kroner, vil den berekna personinntekta bli 395 100 kroner (400 000 kroner – 4 200 kroner).